Hergün yeni bir şeyler yaşıyoruz. Her yaşantı ruhumuzda bir iz bırakıp geçiyor. Ben, bu izlerin hayatımızdaki pozitif izdüşümlerinin takipçisiyim.

yaşam döngüsü etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
yaşam döngüsü etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster

24 Aralık 2010 Cuma

ÇEMBERİN NERESİNDESİN?

Bu yazının şarkısı Yeni Türkü’den gelsin: Çember-  http://fizy.com/#s/129gae


Hayat hep çemberlerden oluşuyor. Hepsinin içi bir başka dünya. Hepsi bambaşka şeylerle dolu. Bir çemberin içine giriyoruz, bir ucundan başlayıp öbür ucuna varıncaya dek yuvarlanıyoruz. O çemberi bitirince bir başka çembere başlıyoruz. Bazı çemberler daha ufak, bazıları da diğerlerinden daha büyük oluyor. Kimi zaman aynı anda birkaç çemberin içinde olduğumuzu fark ediyoruz. Çemberin istasyonlarında ilerlerken; göz açıp kapayana kadar bitenler; zaman ilerlemesine rağmen sonu gelmeyenler oluyor. Kimi zaman bir yerde tıkanıklık oluyor ve kendimizi dışında buluyoruz o çemberin. Bir huzursuzluk hissediyoruz ama tam da ne olduğunu bilemiyoruz. Akış kesiliyor.

Hayat; akıştır. Nasıl ki kanımız hep akmayı sürdürüyorsa; biz de yaşadığımızı hissetmek için hep akışta olmayı istiyoruz. Akış içinde gelişiyoruz, değişiyoruz. Çevremizle, kendi ihtiyaçlarımızla temas kuruyoruz.  Akışı yeniden başlatmak için çözümler arıyoruz.

Bugün yaşam döngüleri üzerinde düşündüm biraz. Sağlıklı işleyen bir döngü herhangi bir tıkanıklıkla karşılaşmadan çemberin bir ucundan başlar ve istasyonlara uğrayarak ilerler, sonuna varınca döngü tamamlanır. Kan dolaşımı bu döngüye örnek olabilir. Kan; damarlarımız yardımıyla bedenimizi dolaşır. Hücrelere yaşam taşıma içgüdüsü ile kalpten başlar yolculuğuna. Temiz kanı tüm hücrelere ulaştırarak yaşamı taşır. Oksijen dolu kan, tüm hücrelerden geçerken hücrelerin temizliğini de yapar. Kirlenmiş olan kan; temiz kanla karışmayacağı farklı bir yoldan görevini tamamlamış olarak kalbe geri döner.
Tıpkı kanın bedenimizdeki yolculuğu gibi bizim de hayatımızda bazı yolculuklar var. Bir yaşam döngüsünün başladığını, içimizden gelen bir hisle kendimizi o çemberin içinde bulunca anlıyoruz. Önce ihtiyacımızın farkına varıyoruz, ihtiyacı karşılamak için motivasyon geliştirip harekete geçiyoruz, ihtiyaçla temas kurup ihtiyacı giderecek bir eylem yaparak gideriyoruz ve doyum sağlayarak çemberin sonuna gelip yeni bir çembere geçiş yapıyoruz. İşte Gestalt’te buna Yaşam Döngüsü (Cycle of Experience) adı veriliyor.
Döngü önce bir his ile başlıyor. Kişi canını sıkan bir şeyler olduğunu anlıyor ama tam ne olduğunun farkında olmuyor. Sonra bu his farkındalığa dönüşüyor. Kişi ihtiyacının farkına varıyor. Farketmiş olmak o ihtiyacı gidermeye yönelik eyleme geçmek için yeterli gelmiyor. Enerjiyi harekete geçirmek için motive olmak eyleme geçmeyi sağlıyor. Eğer; yapılan eylem ihtiyacı karşılayabiliyorsa o zaman rahatlama ve durumdan sonuç çıkartma/özümseme ve o çemberi sonlandırma geliyor.
Bazen bu döngü tamamlanamıyor. İstasyonlardan birinde bize engel olan bir durumla karşılaşıyoruz. Ya yeteri kadar farkında olmuyoruz, ya isteğimiz yeterli gelmiyor harekete geçemiyoruz, ya da yaptığımız eylem ihtiyacı karşılamaya yeterli gelmiyor. Bazen de bir türlü o çemberin kapanmasına, o konuun hayatımızdan çıkmasına izin vermiyoruz. Özümsemek, o ihtiyaçla vedalaşmak istemiyoruz.

Yıl sonu geldi. Hayatımdaki döngülerden bir tanesinin daha sonlanma zamanı geldi. Her ne kadar bu yıl da büyük döngünün içindeki istasyonlardan bir tanesi olsa da; her yıl kendi başına farklı bir yaşam döngüsü benim için. Eski dargınlıklar, temizlenmemiş dolaplar, atılmamış fazlalıklar, edilmemiş telefonlar, söylenmemiş sözler, yollanmamış mektuplar… yaşam döngüsünü durduruyor. Bu yıl sona ermeden eyleme geçip döngüdeki bir sonraki istasyonlara ilerlemek istiyorum. Neden farklılaştığımızı bilmediğim arkadaşıma sebebini sormak istiyorum. Yazmayı ertelediğim yazılarımı yazıp yollamak istiyorum. Başladığım işleri tamamlamak istiyorum. Çevremde, benim döngümle ilgili kişi/durum/yer ile temas edip yola devam etmek istiyorum. 

Yeni yıla girerken yarım kalmış döngüleri düşünün. Beklettikleriniz var mı? İhtiyacınızı farkettiniz ama bir türlü adım atmaya cesaret edemiyor musunuz?  Bir kez adım atıp başarısız oldunuz diye yeniden denemekten mi çekiniyorsunuz? Derin derin nefes alın ve bedeninizdeki akışı hissedin. Hala bir haftanız var. 


11 Nisan 2010 Pazar

HAYALETLER



Sizin de geçmişten bugüne getirdiğiniz bir hayaletiniz var mı? Hani farklı zamanlarda değişik kılıklarda, başka suretlerde ama hep aynı şeyin hayaleti olarak karşınıza çıkan biri...

Yaşadığımız acı veren bir olayın kahramanı farklı insanlarda vücut bulup bugünümüzde bizi takip edebilir. Acı veren olay dediğimde sanmayın ki çok büyük travmalardan bahsediyorum. Bazen ufak bir hayal kırıklığı bile içinde bulunulan yaşa göre yeterince acı verir. Cetvelle eline vurmuş olan ilkokul öğretmeni, bahçede oynarken bisikletini elinden alan büyük komşu çocuğu, baskıcı bir ebeveyn, tehditkâr bir iş arkadaşı, yetersizliklerini yüzüne vuran bir aile büyüğü, değersiz hissettiren bir sevgili, küçüksün diye sözünü kesen bir ağabey/abla ya da bir başkası hayatının bir döneminde içinden bir şeyleri kopartıp atmış olabilir.

Gestalt Teorisine göre hayatımızdaki her olay bir yaşam döngüsü başlatır. Her yaşam döngüsü de tamamlanmak ister. Önce zemininde ufak bir kıpırtı olur, bir şeyler sezinlersin. Bunun ne olduğunu anlamlandırmaya çalışırsın. İhtiyacının ne olduğunu fark edince onu doyurmak için bir eylem planlamaya motive olursun. Planladığını yapar, ihtiyacına temas eder ve çözümlemeye yeterli gelip gelmediğini değerlendirerek döngüyü kapatırsın. Bir arkadaş grubunda senin de ilgini çeken bir konu konuşuluyordur. Fikirlerini paylaşmak istediğini fark edersin. Eyleme geçer ve o konu hakkında konuşursun. Anlatmak istediklerini bitirince de susar ve döngüyü kapatırsın.

Bazen bu döngünün bir yerlerinde kesintiler olur. Sen konuşurken yakın bir arkadaşın canını sıkıyor ve konuşmanı tamamlayamıyorsan, ya da tamamlıyor ama canının sıkıldığını fark etmene rağmen bununla ilgili herhangi bir eylem yapamıyorsan o döngü tamamlanamamış olur. Birkaç kez daha aynı arkadaşınla ilgili benzer olay yaşamış ve hala bir eylem yapamamışsan, ya da yaptığın eylem çözüm için yeterli olmadıysa bu kişinin temsil ettiği özellik –sen konuşurken canını sıkan insan- bitmemiş bir iş olarak seni takip eder.

Küçük yaşlardan itibaren tüm başarıları babası tarafından yetersiz bulunmuş ve eleştirilmiş bir çocuk, o döngüyü yaşarken hissettiği rahatsızlığı fark edip babasına bununla ilgili bir şey söylememiş yani eylemde bulunmamışsa bu döngü yarım kalmış olur. O zamanki ihtiyacını doyuramamış ve bitmemiş bir işe sahip olmuştur. İlerleyen zamanda babası gibi; yaptıklarını yetersiz bulan ve eleştiren kadınlarla karşılaşır. Çok tanıdıktır bu kadınların davranışları. Yine eski rahatsızlığı hisseder ve yine geçmişte yaptığı bildik olanı yapar, bir şey söylemez. Bunun geçmişteki ihtiyacına ait olduğunu da fark etmeyebilir. İhtiyacını doyurmadığı için, babası kılıklı bir kadını hayatına çekmiştir. Üstelik de babasıyla ilgili bir yaşantısı yüzünden kendi romantik ilişkisinde de sorun yaşıyodur. Çalıştığı iş yerindeki patronu sürekli onun yaptıklarını yetersiz bulan ve eleştiren biri olabilir. Burada hissettiği rahatsızlık da aslında geçmişten getirdiği bitmemiş işiyle ilgilidir. Yani babasıyla başlayan ve tamamlayamadığı döngü patronunun suretinde yine karşısına gelmiştir. Kişi aynı tür insanlarla karşılaştığında sessiz kalarak aslında o ihtiyaca cevap vermemiş olur. Böylelikle geçmişten gelen ihtiyaç farklı kişiler kılığındaki hayaletler olarak sürekli karşısına gelmeye devam eder. Bugünü yaşayabilmek için geçmişteki yaşam döngüsünü tamamlamak gerekiyor. Geçmişte baş edemediği olayın bir versiyonu ile şimdiki zamanda baş edecek bir eylem gerçekleştirebilirse bu hayaletler de sona erecektir. Yani bu çocuk bugün babası, patronu ya da karısının benzer davranışı karşısında işe yarayan farklı bir davranış gerçekleştirebilirse geçmişte babasının önündeki suskunluğunu da telafi edebilmiş olacaktır.

Bir dostumun hatırlattığı şarkıdaki gibi; “Yeter ki iste, sakın korkma hayattan.” Hayaletinden korkma! Onunla yüzleş ve ne kadar zor olsa da harekete geç. Her zaman kolay olmayabilir. Bazen sıkılırsın, bazen bunalırsın hayattan. Yine de işe yaramayan eski yöntem yerine bir yenisini yap ve kurtul hayaletinden. Hep hayatta kal.

Kal (Atiye-Teoman)

Resim: http://fineartamerica.com/featured/carnival-masks-peter-jenkins.html